Lösemi (Kan kanseri)

Kan hücrelerinin özellikle de akyuvarların normalin üzerinde çoğalması ile kendini gösteren kan kanseri, vücuttaki kan üretim sistemini etkiler.

Lösemi hastalarında savunma mekanizması zayıflar ve kolay enfeksiyon kaparlar. Çünkü kan pıhtılaşmasında ve hasarlı damarları onarmada rol oynayan trombositler, kanserli hücrelerin meydana gelmesiyle birlikte azalmaya başlar.

Tedavi yöntemi hastalığın tipine ve evresine göre değişiklik gösterir.1 Kemik iliği nakli, radyasyon, bağışıklama, kanser ilacı tatbiki başlıca tedavi yöntemleridir. Bu tedavi şekillerine ek olarak birçok yeni metod için de çalışmalar sürmektedir.

Lösemi; akut veya kronik olarak ikiye ve kendi içinde de alt gruplara ayrılmaktadır.

Akut Lenfoid Lösemi (ALL)  

ALL hızlı seyirli bir kanser türü olup tedavi edilmediği takdirde çok çabuk kötüleşir. Çocukluk çağında en sık görülen kanser türüdür. ALL’nin nedeni tam olarak bilinmemektedir ve kalıtsal değildir. ALL’nin belirtileri olarak ise halsizlik veya çabuk yorulma, ateş, vücutta kolay morarmaların ve kanamaların olması, peteşi adı verilen, cilt altında noktasal kanama odaklarının görülmesi, solunum sıkıntısı, kilo kaybı ve iştahsızlık, kemiklerde ağrı, kaburgaların alt tarafında (özellikle dalak bölgesinde) ağrı veya şişkinlik hissi, boyunda, koltuk altında veya kasıklarda ağrısız şişlikler sıralanabilir.

WHO (Dünya Sağlık Örgütü) tarafından ALL’nin alt tipleri şu şekilde gruplandırılmıştır:

  • B-Prekürsör Lösemi (vakaların yaklaşık %75'idir)
  • T-Prekürsör Lösemi (vakaların yaklaşık %25'idir)
  • Burkitt Lösemi (vakaların %5’inden daha azıdır)2

 

Akut Miyeloid Lösemi (AML)

DNA’da oluşan hasar neticesinde ortaya çıkan bir kanser türüdür. Kan hücrelerinin olgunlaşma süreçlerinin bozulması neticesinde kemik iliğinde ve kanda anormal hücreler birikmeye başlar. Bu hücrelere de lösemi hücreleri denir. Erişkin yaş grubunun en sık görülen lösemi türüdür.

AML’nin belirtileri şu şekilde sıralanabilir; ateş, solunum sıkıntısı, vücutta kolay morarmaların ve kanamaların olması, peteşi adı verilen cilt altında noktasal kanama odaklarının görülmesi, halsizlik veya çabuk yorulma, iştahsızlık ve kilo kaybı vb.

AML’de uygulanacak tedavi yöntemleri:

  1. Kemoterapi
  2. Kök hücre destekli yüksek doz kemoterapi (kök hücre nakli)
  3. Diğer ilaç tedavileri (Arsenik trioksit, ATRA (Retinoik asit) vb. 3

Kronik Lenfositer Lösemi (KLL)

Kemik iliği ve kanın yavaş seyirle ilerleyen kanser türüdür. Daha çok 60 yaş üstünde görülür. Lenfositlerin kemik iliği, kan ve lenf düğümlerinde kontrolsüz artması lösemiye sebep olur. Vücut direnci azalır ve hastalık belirtileri ortaya çıkar. Erişkin kişilerde ikinci sıklıkta görülen kanser türüdür.

Hastalık evresi ilerledikçe belirtiler ortaya çıkmaya başlar. İştahsızlık, kilo kaybı, gece terlemeleri, özellikle günlük aktivitelerde halsizlik, nefes darlığı, enfeksiyonlara yatkınlık, lenf bezlerinde büyüme, kaburgaların altında (özellikle dalak bölgesinde) dolgunluk, ağrı şikayetleri KLL’nin başlıca belirtiler olarak belirtilebilir. 4

Kronik Miyeloid Lösemi (KML)

Kan ve kemik iliğinin yavaş seyirle ilerleyen kanser türüdür. Orta yaştan sonra görülme olasılığı daha yüksektir. Lösemik hücreler sağlıklı beyaz hücrelere yer kalmayacak şekilde kemik iliği ve kanda artar ve hastalık belirtileri ortaya çıkar. KML, kalıtsal bir hastalık değildir ve erkeklerde görülme olasılığı daha yüksektir.

Hastalık ilk dönemlerinde belirtilerini pek belli etmez. Çoğu hasta farklı sebeplerle hastaneye başvurur ve tesadüfen lökosit düzeyinin yüksek olması sebebiyle KML tanısı konur. Hastalığın ilerleyen aşamalarda belirtileri ise günlük aktivitelerde yorgunluk, ateş, gece terlemesi, kilo kaybı, genellikle sol tarafta kaburgalar altında (dalak bölgesinde) dolgunluk, sertlik ve ağrı hissi şeklindedir. 5

 


 

  1. http://kanser.gov.tr/kanser/kanser-turleri/46-kan-kanseri.html 
  2. https://www.losemilenfomamiyelom.org/TR,24/akut-lenfoblastik-losemi-all.htm 
  3. https://www.losemilenfomamiyelom.org/TR,23/akut-miyeloid-losemi-aml.html 
  4. https://www.losemilenfomamiyelom.org/TR,26/kronik-lenfositer-losemi-kll.html
  5. https://www.losemilenfomamiyelom.org/TR,25/kronik-miyeloid-losemi-kml.html
KONSINA bu web sitesini kamuya ve sağlık profesyonellerine yönelik genel bilgi vermek amacıyla tasarlamıştır. Bu sitede yer alan hiçbir bilgi doktor veya eczacılarınızın önerilerinin yerine geçemez. Durumunuz hakkında doktorunuzun tavsiyelerinizi takip etmeniz önemle tavsiye olunur.